Prezydent Andrzej Duda 25 lipca podpisał pakiet odpadowy, czyli nowele dwóch ustaw o odpadach i Inspekcji Ochrony Środowiska.

Cele ustaw jest uszczelnienie systemu oraz eliminacja nieprawidłowości w gospodarce odpadowej.

 

Krótkie podsumowanie

Nowela ustawy o odpadach wprowadza m.in. kaucję - gwarancję finansową, którą płacić będą firmy zajmujące się gospodarką odpadową. Mechanizm ten ma zabezpieczyć samorządy przed porzucaniem odpadów. Jeśli nawet do tego dojdzie, gminy będą miały środki na unieszkodliwienie, zagospodarowanie takich odpadów.

Nowela wprowadza ponadto obowiązkowy monitoring miejsc magazynowania odpadów, oraz skrócenie czasu łącznego magazynowania  odpadów do roku (dotychczas były to 3 lata). Oprócz tego, firmy ubiegając się o pozwolenie na prowadzenie działalności związanej ze zbieraniem odpadów, będą musiały wykazać, że są właścicielami gruntu, ich użytkownikami wieczystymi bądź mają potwierdzoną notarialnie umowę dzierżawy. Ustawa wprowadza również solidarną odpowiedzialność dzierżawcy oraz dzierżawiącego grunt pod instalacje odpadowe.

Nowelizacja ustawy o odpadach reguluje też kwestie związane z międzynarodowym transportem odpadów. Po zmianie przepisów do Polski nie będzie można wwieźć odpadów: komunalnych, z przetworzenia odpadów komunalnych oraz przeznaczonych do unieszkodliwienia. Do kraju będzie można przywieźć tylko takie odpady, które będzie można wykorzystać jako surowce wtórne.

W trakcie prac nad nowelą parlamentarzyści uzupełnili ją o przepisy, o które postulowała branża odpadowa. Jeden z nich pozwoli na magazynowanie do 3 lat (pierwotnie był to rok) niezanieczyszczonej ziemi, która wydobywana jest w trakcie robót budowlanych i potem wykorzystywana do budowy tzw. obiektów liniowych, np. dróg. Kolejny przepis umożliwi prowadzenie działalności związanej ze zbieraniem lub przetwarzaniem odpadów. Również w przypadku uzyskania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, o ile uzyskanie takiej decyzji jest wymagane, w przypadku zbierania lub przetwarzania odpadów na danej nieruchomości. Decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu jest konieczna w przypadku budowy, robót budowlanych lub zmiany sposobu użytkowania terenu, jeżeli nie został uchwalony miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego.

Druga z pakietu, czyli nowelizacja ustawy o Inspekcji Ochrony Środowiska (IOŚ) znacznie wzmocni kompetencje i uprawniania tej służby. Zgodnie z nowymi przepisami, inspektorzy będą ścigać przestępstwa przeciwko środowisku. Będą też mogli wnosić akty oskarżenia.

Inspektorzy - po zmianie przepisów - będą mogli także: prowadzić kontrole o każdej porze dnia i nocy; niezapowiedzianie kontrolować składowiska, czy firmy odpadowe; w swojej pracy będą mogli korzystać z dronów, ustalać tożsamość, współpracować z policją bądź innymi służbami.

IOŚ będzie też upoważniona do wydawania decyzji nakazujących natychmiastowe wstrzymanie pracy jakiejś instalacji.

Obie ustawy zakładają też surowe kary finansowe za nieprzestrzeganie przepisów.

 

Informacja w sprawie ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o odpadach oraz niektórych innych ustaw

Treść ustawy http://orka.sejm.gov.pl/proc8.nsf/ustawy/2661_u.htm 

Warszawa, dnia 21 sierpnia 2018 r. Poz. 1592 USTAWA z dnia 20 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o odpadach oraz niektórych innych ustaw

Ustawa wprowadza zmiany realizujące w szczególności postulaty samorządów województw w sprawie rozwiązania problemu porzucania odpadów w miejscach na ten cel nieprzeznaczonych oraz w miejscach, w których zakończono działalność w zakresie gospodarki odpadami niezgodnie z przepisami prawa. Celem ustawy jest także wprowadzenie rozwiązań zapobiegających zjawisku pożarów nagromadzonych odpadów, które nasiliło się zwłaszcza w maju bieżącego roku.

W ustawie wprowadzono regulację, zgodnie z którą w przypadku zbierania odpadów maksymalna łączna masa wszystkich rodzajów odpadów, które w tym samym czasie mogą być magazynowane, nie może przekroczyć połowy maksymalnej łącznej masy wszystkich rodzajów odpadów, które mogą być magazynowane w okresie roku – co powinno przyczynić się do ograniczenia zwożenia i magazynowania nieograniczonej ilości odpadów.

W celu ułatwienia nadzoru nad działalnością w zakresie gospodarowania odpadami, wprowadzono obowiązek prowadzenia wizyjnego systemu kontroli miejsca magazynowania lub składowania odpadów. Jak podkreślają autorzy ustawy, wprowadzenie wskazanego powyżej obowiązku w przypadku pożaru pomoże ustalić przyczynę i ewentualnych sprawców takiego zdarzenia.

Regulacją realizującą cele ustawodawcy w zakresie zwiększenia bezpieczeństwa, w tym zapobiegania pożarom składowisk odpadów, jest rozszerzenie nadzoru straży pożarnej w zakresie uzyskiwania informacji o istniejących miejscach magazynowania i składowania odpadów, poprzez wyposażenie komendanta powiatowego (miejskiego) Państwowej Straży Pożarnej w analogiczne narzędzia, jakimi obecnie dysponuje wojewódzki inspektor ochrony środowiska (wioś) przed wydaniem decyzji na zbieranie czy przetwarzanie odpadów. Zgodnie z uchwalonymi regulacjami, zezwolenia na zbieranie, przetwarzanie odpadów lub na wytwarzanie odpadów są wydawane po przeprowadzeniu przez komendanta powiatowego (miejskiego) Państwowej Straży Pożarnej kontroli instalacji, obiektu budowlanego lub jego części lub miejsc składowania odpadów, w zakresie spełniania wymagań określonych w przepisach dotyczących ochrony przeciwpożarowej oraz w zakresie zgodności z warunkami ochrony przeciwpożarowej. Zaś do wniosku o zezwolenie na zbieranie odpadów oraz wniosku o zezwolenia na przetwarzanie odpadów, zgodnie z nowymi uregulowaniami, należy dołączyć operat przeciwpożarowy uzgodniony z właściwym komendantem powiatowym (miejskim) Państwowej Straży Pożarnej.

W ustawie zaproponowano przepisy dotyczące wstrzymania przez wioś działalności, w przypadku gdy wobec posiadacza odpadów została po raz drugi wymierzona administracyjna kara pieniężna za naruszenie polegające na gospodarowaniu odpadami niezgodnie z posiadanym zezwoleniem.

Z uwagi na konieczność zminimalizowania ryzyka związanego z porzuceniem odpadów, zwłaszcza odpadów niebezpiecznych, mogących stanowić realne ryzyko zagrożenia dla zdrowia i życia ludzi, w ustawie, oprócz istniejącego obowiązku wskazania przez posiadacza odpadów, we wniosku o wydanie zezwolenia na zbieranie odpadów, miejsca i sposobu magazynowania oraz rodzaju magazynowanych odpadów, dodano obowiązek wskazania maksymalnej masy poszczególnych rodzajów odpadów i maksymalnej łącznej masy wszystkich rodzajów odpadów, która w tym samym czasie może być magazynowana, oraz, która może być magazynowana w okresie roku, wraz ze wskazaniem całkowitej pojemności instalacji do magazynowania odpadów lub innego miejsca magazynowania odpadów.

Ustawa ma wejść w życie po upływie 14 dni od dnia od ogłoszenia z wyjątkiem: przepisów wprowadzających obowiązek prowadzenia wizyjnego systemu kontroli miejsca magazynowania lub składowania odpadów, które wejdą w życie po upływie 6 miesięcy od dnia ogłoszenia oraz przepisu art. 43 ust. 8 zawierającego delegację dla ministra spraw wewnętrznych do wydania, w drodze rozporządzenia, wymagań w zakresie ochrony przeciwpożarowej dla obiektów budowlanych przeznaczonych do zbierania, magazynowania lub przetwarzania odpadów, który to przepis wejdzie w życie po upływie 12 miesięcy od dnia ogłoszenia ustawy.

 

Informacja w sprawie ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o Inspekcji Ochrony Środowiska oraz niektórych innych ustaw

Treść ustawy http://orka.sejm.gov.pl/proc8.nsf/ustawy/2662_u.htm

DZ U dnia 3 sierpnia 2018 r. Poz. 1479 USTAWA z dnia 20 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o Inspekcji Ochrony Środowiska oraz niektórych innych ustaw

Celem ustawy jest zagwarantowanie bezpieczeństwa ekologicznego obywateli na obszarze kraju poprzez zwiększenie efektywności i sprawności realizacji ustawowych zadań monitoringowych (stanowiących jednocześnie zobowiązania unijne), skuteczne prowadzenie kontroli w zakresie korzystania ze środowiska oraz wzrost konkurencyjności przedsiębiorstw przez wyeliminowanie szarej strefy w gospodarce odpadami.

Powyżej wskazany cel będzie realizowany przez zapewnienie stałego mechanizmu dofinansowania zarówno działań kontrolnych jak i badań oraz ocen stanu środowiska, zmianę w sposobie funkcjonowania laboratoriów i sieci pomiarowych Inspekcji Ochrony Środowiska, wzmocnienie systemu zapewnienia i kontroli jakości w badaniach monitoringowych w ramach krajowych laboratoriów referencyjnych oraz wzmocnienie skuteczności działalności kontrolnej Inspekcji Ochrony Środowiska.

W ustawie proponuje się m. in. następujące rozwiązania mające na celu znaczne usprawnienie realizacji ustawowych zadań Inspekcji Ochrony Środowiska w ramach Państwowego Monitoringu Środowiska oraz zadań kontrolnych:

1) umożliwienie prowadzenia na terenie całego kraju kontroli, planowanych z poziomu Głównego Inspektora Ochrony Środowiska, przez wyspecjalizowane zespoły kontrolne złożone z inspektorów z różnych terytorialnie wojewódzkich inspektoratów ochrony środowiska (wioś),

2) wprowadzenie dla inspektorów ochrony środowiska możliwości, wykonywania kontroli w systemie całodobowym tj. pracy zmianowej, pozwalającej na przeprowadzanie kontroli również w porze nocnej,

3) wzmocnienie kadrowe Inspekcji Ochrony Środowiska,

4) umożliwienie prowadzenia kontroli interwencyjnych przez inspektorów bez wcześniejszego zawiadomienia o zamiarze jej przeprowadzenia (obowiązek powiadamiania z 7-dniowym wyprzedzeniem pozostałby dla kontroli planowanych),

5) rozszerzenie uprawnień inspektorów podczas wykonywania kontroli, o m.in. możliwość przeprowadzenia czynności kontrolnych z użyciem bezzałogowych statków powietrznych (dronów), wzmocnienie już istniejącego uprawnienia inspektora do wzywania i przesłuchiwania osób, nakazywanie wstrzymania ruchu lub uruchomienia instalacji lub urządzenia, możliwość wydawania przez wioś w trakcie kontroli decyzji wstrzymującej działalność stwarzającą zagrożenie zdrowia lub życia ludzi albo zagrożenie zniszczenia środowiska – w rygorze natychmiastowej wykonalności. Do zadań IOŚ należeć będzie również ściganie przestępstw przeciwko środowisku określonych w Kodeksie karnym oraz wykroczeń określonych w Kodeksie wykroczeń i innych ustawach, w tym wnoszenie i popieranie aktów oskarżenia,

6) umożliwienie prowadzenia innych czynności poza trybem kontrolnym, z wykorzystaniem instrumentów prawnych i technicznych na potrzeby postępowania administracyjnego, polegających m.in. na obserwowaniu i rejestrowaniu przy użyciu środków technicznych, w tym bezzałogowych statków powietrznych, obrazu zdarzeń oraz dźwięku towarzyszącego tym zdarzeniom – w sytuacji powzięcia uzasadnionego podejrzenia popełnienia przestępstwa przeciwko środowisku lub wykroczenia; zapewnienie inspektorowi pomocy innych organów kontroli lub Policji w toku wykonywania czynności kontrolnych,

7) wprowadzenie procedury postępowania z zatrzymywanymi pojazdami transportującymi odpady z naruszeniem przepisów i dalszego sposobu postępowania z odpadami,

8) zwiększenie wysokości stawek administracyjnych kar pieniężnych wymierzanych za naruszenia wymagań ochrony środowiska,

i) objęcie działaniami edukacyjnymi z zakresu korzystania ze środowiska innych organów i instytucji (np. Krajową Administrację Skarbową, Inspekcję Transportu Drogowego, Straż Graniczną, Policję, Prokuraturę, sądownictwo, samorządy) oraz przedsiębiorców.

 

Ustawa co do zasady ma wejść w życie z dniem 1 stycznia 2019 r. z wyjątkiem:

1)     art. 1 pkt 8 w zakresie art. 9b ust. 5, art. 19 ust. 2, art. 27 ust. 1 i art. 30, które wchodzą w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia;

2)     art. 1 pkt 1 lit. b i c, pkt 2 lit. a tiret pierwsze, pkt 7–15 i 26, art. 3, art. 9, art. 15, art. 19 ust. 7, art. 20 oraz art. 22, które wchodzą w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia;

3)     art. 11 pkt 1 w zakresie art. 49 pkt 6, który wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2020 r.